REKLAMA

Cukrzyca i jej zapobieganie

Cukrzycę banalnie łatwo wykryć, mimo to setki tysięcy Polek nie zdaje sobie sprawy, że na nią chorują. Wiele z nas nie zna nawet najczęstszych objawów cukrzycy. A przecież wystarczy raz na rok, dwa lata zmierzyć sobie poziom cukru, żeby spać spokojnie. A czy Ty znasz swój poziom cukru?  

| Data aktualizacji: 2020-06-02
cukier fot. Getty Images
fot. Getty Images

Jesteś młoda, zdrowa, regularnie trenujesz i właściwie nie masz żadnych trosk poza drobnostkami, o których na pewno nie będziesz pamiętać już za tydzień. Po powrocie z pracy jesz obiad, siadasz sobie w fotelu, żeby odsapnąć przy ulubionym serialu, i zapadasz w drzemkę. Niby nic dziwnego: masz prawo pospać we własnym fotelu. Gwarantuje Ci to konstytucja, ale jeśli zauważyłaś, że często po posiłku dopada Cię nieodparta senność, możesz jednak mieć problem. O którym raczej za tydzień nie zapomnisz.

Cukrzyca czy stan przedukrzycowy?

Takie zasypianie może być znakiem, że szwankuje u Ciebie przemiana węglowodanów, a to może oznaczać... cukrzycę lub przynajmniej tzw. stan przedcukrzycowy. Stan przedcukrzycowy to sytuacja, gdy poziom glukozy w Twojej krwi jest powyżej normy, ale jeszcze nie tak wysoki, żeby zdiagnozować u Ciebie cukrzycę. Jest dużo bardziej powszechny, niż się wydaje, bo – wg szacunków lekarzy – dotyka nawet 6 mln osób w Polsce.

Prawidłowy poziom cukru - poniżej 100-125 mg/dl

Pech chce, że oprócz podwyższonego poziomu cukru nie daje żadnych objawów i dowiedzieć się o nim możesz dopiero, gdy zrobisz sobie badania. Gdy stężenie glukozy we krwi na czczo wynosi 100-125 mg/dl, jest to już poziom za wysoki i warto powtórzyć badanie, a najlepiej iść do lekarza, który zapewne zleci doustny test obciążenia glukozy, czyli tzw. krzywą cukrową. W ten sposób możesz sprawdzić, czy cukrzyca nie puka już do Twoich drzwi. Badanie stężenia glukozy na czczo nie jest drogie (6-20 zł) i nie trzeba na nie skierowania.  

Trudno Ci zrezygnować ze słodkości i cukru? Zobacz, jak skutecznie zerwać z nałogiem.

REKLAMA

REKLAMA

lekarz fot. shutterstock.com
fot. shutterstock.com

Cukrzyca w Polsce to coraz większy problem

W tej chwili Polska znajduje się na 4. miejscu na świecie i na pierwszym w Europie pod względem odsetka mieszkańców z nieprawidłową tolerancją glukozy. Jeśli utrzymamy dotychczasowe tempo wzrostu, za 20 lat będziemy na pierwszym miejscu również na świecie. Mamy 20 lat na odwrócenie tego trendu. Ty masz i my mamy. Zacznijmy od dziś. Zacznijmy od zaraz.

ZOBACZ TEŻ: Niedobór chromu może przyspieszyć rozwój cukrzycy typu 2

Nie tylko otyli mają cukrzycę

Wprawdzie najbardziej narażeni na cukrzycę są ludzie z nadwagą, prowadzący siedzący tryb życia, ale to tylko statystyki. Niech Cię nie zwiedzie Twoja szczupła sylwetka i obsesyjnie zdrowy styl życia. Cukrzyca potrafi zaatakować również młode i aktywne fizycznie kobiety. Jednym z zaskakujących, bo zupełnie nieintuicyjnych czynników ryzyka wystąpienia cukrzycy, jest... zespoł policystycznych jajników (PCOS).

Tak się bowiem składa, że PCOS często idzie w parze z insulinoopornością, czyli zmniejszoną wrażliwością komórek na insulinę, która po pewnym czasie prowadzi do cukrzycy (sprawdź swoją wrażliwość na insulinę w naszym teście). Profesof Helena Teede, endokrynolog specjalizująca się w leczeniu PCOS i cukrzycy, mówi: „Gdy bada się szczupłą kobietę z PCOS pod kątem zagrożenia cukrzycą, zazwyczaj okazuje się, że ryzyko jej wystąpienia jest równie wysokie, jak u otyłych kobiet niechorujących na PCOS”.

To złe wiadomości, bo zespół policystycznych jajników to schorzenie bardzo częste. Ocenia się, że na PCOS choruje nawet 14% kobiet. Jak donosi „Journal of Clinical Endocrinology”, u 50-70% chorych na PCOS wykrywa się insulinooporność, a ryzyko zachorowania na cukrzycę rośnie nawet dziesięciokrotnie.  

REKLAMA

ćwiczenia na smukłe ramiona fot. shutterstock.com

Cukrzycy można zapobiegać, nawet, gdy już jest tuż tuż

To już koniec złych wiadomości. Teraz trochę dobrych. Zacznijmy od tej najważniejszej. Z drogi ku cukrzycy, nawet jeśli zdiagnozowano u Ciebie stan przedcukrzycowy, można zawrócić. Badania wykazały, że nawet drobne zmiany w stylu życia mogą zmniejszyć zagrożenie rozwoju pełnej cukrzycy typu 2 nawet o 58%.

Czasami wystarczy kilka naprawdę prostych zmian, jak np. przyjęcie zasady, że węglowodany jadasz tylko w towarzystwie białka, żeby poziom cukru wrócił do normy w ciągu kilku miesięcy i już tam został. A sposobów jest znacznie więcej. Oto kilka najprostszych.  

Co robić, gdy już masz cukrzycę?

Gdy cukrzyca typu 2 już się rozwinie, zazwyczaj trzeba ostro wziąć się do roboty i zrzucić solidną porcję tłuszczyku. Ale jeśli jesteś tylko zagrożona, tzn. gdy rozpoznany zostanie u Ciebie stan przedcukrzycowy, nie trzeba wiele wysiłku, by osiągnąć imponujące rezultaty.

Badania wykazały, że zmniejszenie masy ciała od 5% do 7% zmniejsza ryzyko rozwinięcia cukrzycy o ponad połowę. Nie trać wiary – nawet jeśli mimo początkowych wysiłków nie zauważysz żadnych zmian, poziom cukru zacznie w końcu spadać, gdy będziesz regularnie ćwiczyć i zaczniesz jeść z głową.  

REKLAMA

REKLAMA

dom, mieszkanie, stopy, skarpetki, zima, jesień fot. shutterstock.com
fot. shutterstock.com

Stres przyczyną cukrzycy

Stres, chociaż traktujemy go jak zło konieczne, naprawdę robi niezły bałagan w układzie krążenia. Gdy się czegoś boisz, skacze poziom kortyzolu, serce zaczyna Ci bić szybciej, przyspiesza też oddech, a poziom cukru we krwi rośnie. Kortyzol sprawia, że komórki mięśni i tłuszcz stają się mniej wrażliwe na insulinę, a zatem we krwi pozostaje więcej glukozy niewpuszczonej do tkanek.

Badanie uczonych z University of Massachusetts wykazało, że stosowanie technik relaksacyjnych potrafi u kobiet znacząco obniżyć poziom glukozy na czczo. Jak się relaksować? Jeśli nie zamierzasz zapisywać się na jogę ani medytacje, możesz też się przebiec albo zwyczajnie usiąść w fotelu, przymknąć oczy i wyrównać oddech na 5-10 minut. Takie proste zabiegi obniżają poziom kortyzolu niemal natychmiast.  

Sposób na cukrzycę: intensywny trening HIIT

Zasada jest prosta: trening = zwiększona wrażliwość na insulinę. Ale nie jest zupełnie obojętne, jaki trening znajdzie się po lewej stronie tego równania. Najskuteczniejszy jest trening interwałowy o wysokiej intensywności, czyli słynny HIIT. Jeszcze lepiej, gdy wykonasz go na godzinę przed posiłkiem.

Niedawne badanie uczonych z University of Otago w Nowej Zelandii wykazało, że wykonanie sześciu jednominutowych intensywnych podejść na pół godziny przed śniadaniem, obiadem i kolacją obniża poziom glukozy o 12%.  

REKLAMA

sen fot. shutterstock.com
fot. shutterstock.com

Sposób na cukrzycę: regularny sen

Zbyt mała, ale również zbyt duża dawka snu może zaburzyć równowagę hormonów odpowiedzialnych za utrzymanie prawidłowego poziomu glukozy w Twojej krwi. Uczeni z Yale University wyliczyli, że ludzie, którzy sypiają zaledwie 6 godzin na dobę, dwa razy częściej zapadają na cukrzycę niż przeciętna.

O dziwo – ci, którzy śpią regularnie ponad 8 godzin, zwiększają ryzyko jeszcze bardziej, bo aż trzykrotnie! Optymalna ilość snu to między 7 a 8 godzin dziennie, a właściwie nocnie. Prof. Teede radzi, by ostatnią kawę pić najpóźniej wczesnym popołudniem, późnym wieczorem nie patrzeć na żadne monitory ani ekrany i nauczyć się zostawiać pracę w pracy.

Sposób na cukrzycę: śniadania

Twoje śniadanie to zwykle jogurcik i mocna kawa? To niedobrze. Jedną z najlepszych rzeczy, jakie możesz zrobić, by uchronić się przed cukrzycą, jest solidne śniadanie. W ośmioletnim studium badacze z Harvardu odkryli, że u ludzi jedzących śniadania codziennie stan przedcukrzycowy obserwowano dwukrotnie rzadziej niż u tych, którzy pierwszy posiłek zjadali dopiero po południu. W grupie jedzących śniadania było też o 1/3 mniej ludzi otyłych. O to chodzi!  

WH 09/2016

Komentarze

 (1)
ZOBACZ KOMENTARZE

REKLAMA

REKLAMA